اسماعیل بقائی سخنگوی وزارت امور خارجه امروز (دوشنبه) پنجم مردادماه در نشست هفتگی با خبرنگاران به تشریح آخرین تحولات در حوزه سیاست خارجی پرداخت و به سؤالات خبرنگاران پاسخ داد.
به گزارش روز نو در نشست امروز تابلوی تصاویر امیرعلی جداوی، مسیحا سالاری و ماکان نصیری شهدای مفقود الاثر مدرسه شجره طیبه میناب هم در نزدیک تریبون سخنگوی دستگاه دیپلماسی در معرض دید خبرنگاران قرار گرفته است.
این دیپلمات ارشد ایرانی در ابتدای این نشست هفتگی بیان کرد: امروز جلسه را در حضور سه شهید جاوید الاثر مدرسه شجره طیبه شروع میکنیم.
بقائی ادامه داد: هفته گذشته باز هم ایران میناب شد، تشییع دوباره فرشتگان و پارههای پیکر دخترکان و پسران ایران.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی اظهار داشت: با تمام وجود، کمکهای آمریکا را درک کردیم.
بقائی خاطرنشان کرد: از همین جا از خانم کایا کالاس که نگران حقوق بشر مردم ایران بود و هر از گاهی به بهانه حقوق بشر بیانیه علیه ایران صادر میکند سؤال میکنم آیا اینها ایرانی نیستند؟ انسانهای بیگناه نبودند؟ از دولت فرانسه سؤال میکنم همین هفته گذشته ادعای حمایت از ایرانیان و جامعه مدنی ایران را مطرح کرد به بهانه اقدام ایران برای پاسخگو کردن دو دیپلمات آنها که در ایران تحت پوشش دیپلمات به اقدام مداخله جویانه علیه ایران دست میزدند، میپرسم چگونه از جامعه مدنی ایران سخن میگویید.
وی افزود: وقتی که با مقابله ایران با اقدامات مداخله جویانه مواجه میشوید پشت شعارهای حقوق بشری خود را پنهان میکنید.
وی در پاسخ به سؤالی درباره ادعای برخی رسانهها در خصوص پاسخ ایران و آمریکا به پیشنهاد قطر و پاکستان در خصوص آتشبس اظهار داشت: نمیدانم چطور فکر میکنید دارند جنگ را مدیریت میکنند؟ جنگی که قرار بود ظرف سه روز ایران را فروپاشانده و تسلیم کند.
بقائی بیان کرد: این دست و پا زدن به فضاحتی است که با دست خود و با وسوسه اسرائیل ایجاد کردند و باید تاوانش را پس بدهند.
وی گفت: آنچه برای ما اصل است منافع و مصالح ملی است. تصمیم گیری در خصوص مصالح و منافع ملی یک کشور یک معادله تک محصولی نیست و متغیرهای زیادی دارد و آنچه برای ما تعیین کننده است امنیت ملی و منافع ملی است و تصمیم گیری در خصوص آن در یک روند کاملا شفاف و مشخص با مشارکت همه دستگاههای تصمیم گیر در ایران صورت میگیرد و وزارت خارجه هم یکی از آنهاست.
بقائی گفت: هیچ وقت اجازه نداده و نمیدهیم آمریکا تعیین کننده زمان جنگ باشد. هر وقت منافعمان اقتضا کند دفاع میکنیم و هر وقت احساس کنیم از ابزار دیپلماسی استفاده کنیم حتما از آن استفاده خواهیم کرد.
سخنگوی وزارت امور خارجه درباره حمله اوکراین به کشتی تجاری ایران که سؤال خبرنگاری بود گفت: حتما همه طرفهایی که خودشان را به نوعی حامی و پشتیبان رژیم اوکراین میدانند باید پاسخگو باشند. رفتار رئیس جمهور اوکراین یادآور رفتار آنارشیستهایی است که در آستانه جنگ جهانی اول اقدمات نمایشی و بسیار خطرناکی انجام دادند که تبعاتش دامنگیر همه اروپا شد.
وی افزود: نمیتوانید مطمئن باشید یک اقدام نمایشی برای جلب توجه و نشان دادن وزن نه چندان بالای خودتان در معادلات بینالمللی صرفا در آن حد باقی بماند و حتما تبعات آن برای شما غیرقابل پیش بینی خواهد بود.
بقائی گفت: در این چهار سال اوکراین کشورهای مختلفی را متهم کرد و به جای تمرکز بر حل مشکل و نجات دادن کشور ش و منطقه از جنگی که به شرق اروپا و کل دنیا تحمیل کرد، مدام دیگران را شماتت کرده است.
وی افزود: از ابتدا گفتیم هیچ مداخلهای در این منازعه نداریم. اقدام اوکراین غیرقانونی و ناموجه و یک ماجراجویی خطرناک بود که حتما از سوی ما بی پاسخ نخواهد بود. بزرگترهای زلسنکی مراقب باشند که اقدامات این رژیم پیامدهایش میتواند دامنگیر بخشهای مختلفی از جهان باشد.
سخنگوی وزارت خارجه ادامه داد: اطلاع داریم کشورهای ساحلی دریای خزر از این اقدام نگران هستند و رژیم اوکراین باید به خاطر این اقدام پاسخگو باشند.
این دیپلمات ارشد ایرانی در پاسخ به رویکرد دوگانه آمریکا در قبال برنامه هستهای عربستان و واکنش اسرائیل اظهار داشت: اینکه رژیم صهیونیستی اساسا با هرگونه انتقال فناوری و پیشرفت درون زا در کشورهای منطقه مشکل داشته، تردیدی نیست و در این خصوص از هر اقدامی بتواند برای ممانعت از انتقال فناوریها به منطقه ما کوتاهی نخواهد کرد.
وی افزود: تناقضها را به عهده افکار عمومی دنیا میگذاریم که رفتار آمریکا مبتنی بر قانونشکنی و اقدامات گزینشی است و این اقدامات بر موضع اصولی ما که هر عضو معاهده منع اشاعه از حقوق خود برخوردار باشد، نخواهد گذاشت.
وی درباره موافقت پارلمان بلغارستان برای در اختیار گذاشتن پایگاه به آمریکا گفت: مواضع خود را قبل از این تصمیم اعلام کردیم. اطلاع داریم پیشتر بلغارستان اجازه استفاده از فرودگاه صوفیه برای استقرار و استفاده هواپیماهای آمریکایی برای پشتیبانی از تجاوز علیه ایران داده بودند.
بقائی گفت: این اقدام مغایر با اصول بنیادین منشور، مبانی حقوق بینالملل و میتواند مصداق عمل تجاوزکارانه باشد.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی بیان کرد: مطلعیم مردم و افکار عمومی و بخش قابل توجهی از پارلمان بلغارستان با این تصمیم مخالفند. چون هر انسان آزادهای میداند تجاوز آمریکا و اسرائیل یک اقدم غیرقانونی است و مردم بلغارستان به خوبی آگاهند مردم ایران هیچ مسئلهای با آنها نداشتند.
بقائی گفت: تصمیم گیران بلغارستان باید در خصوص این تصمیم خطرناک پاسخگو باشند.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی درباره سفر نخستوزیر عراق و ادعای برخی رسانههای آمریکایی گفت: حتما موضعی که نخستوزیر عراق و دفترش گرفت موضع ما همان است.
وی افزود: در این سفر در خصوص همکاریهای ایران و عراق برای تقویت مرز و مقابله با گروههای تروریستی گفتوگو شد. تلاش ما این است با همکاری دولت عراق و مراجع ذیربط اقلیم کردستان عراق مرزهای مشترک، مرزهای امن و به دور از تحرکات گروههای تروریستی باشد.
این دیپلمات ارشد ایرانی در پاسخ به سؤالی گفت: ما آمریکا را مسئول تجاوز نظامی علیه ایران میدانیم. تجاوز نظامی که از نهم اسفند ۱۴۰۴ شروع شد و البته نمیتوانیم مشارکت برخی کشورهای منطقه در این تجاوز نظامی را نادیده بگیریم.
وی افزود: بارها گفتیم با کشورهای منطقه طالب روابط خوب هستیم و به هیچ عنوان هیچ خصومتی با این کشورها نداریم. علقههایی بین ما و این کشورها هست که میتواند مبنای همکاری متقابل باشد.
بقائی ادامه داد: این کشورها مغایر با اصل حسن همجواری قلمرو خود را در اختیار متجاوزان قرار دادند و در مواردی اطلاع داریم مستقلا در تجاوز علیه ایران مشارکت داشتند.
بقائی بیانیه شورای همکاری و آمریکا را مخرب خواند.
خبرنگار فارس با اشاره به اظهارات وزیر خارجه فرانسه درباره دو دیپلمات فرانسوی بازداشت شده در منزل یک فرد تحت تعقیب که گفته مأموریت آنها ارتباط گیری با جامعه مدنی ایران بوده و عنوان کرده که این افراد مورد ضرب و شتم قرار گرفته و خواستار عذرخواهی ایران شده، نظر بقائی را درباره اظهارات وزیر خارجه فرانسه جویا شد، گفت: خیلی جالب است که فرانسه فرار رو به جلو میکند.
وی افزود: طرفی که باید عذرخواهی کند طرف فرانسوی است، چون تحت پوشش دیپلماتیک و سفارتخانه مبادرت به اقدماتی کردند که طبق کنوانسیون روابط دیپلماتیک ۱۹۶۱ به هیچ عنوان موجه نبوده است.
یقائی ادامه داد: به بهانه ارتباط با جامعه مدنی مرتکب مداخله در امور داخلی ایران شدند و برای خودشان مأموریتهایی را در نظر گرفتند که اساسا طبق همه تفسیرهای مرجع از کنوانسیون حقوق و روابط دیپلماتیک به منزله دخالت در امور داخلی یک کشور محسوب میشود.
سخنگوی دستگاه دیپلماسی ادامه داد: مواضع خود را صریحا بیان کردیم. روز گذشته سفیر فرانسه در تهران به وزارت خارجه احضار و تأکید شد که دولت فرانسه باید از جنین اقدامات و مداخلات در امور داخلی ایران تحت عناوین فریبنده مثل ارتقای حقوق بشر و حمایت از جامعه مدنی دست بردارد.
وی در پاسخ به سؤالی درباره گفتوگوهای ایران و عمان در خصوص تنگه هرمز گفت: این گفتوگوها ربطی به آمریکا ندارد و این گفتوگوها کماکان ادامه دارد.
این دیپلمات ارشد ایرانی درباره فعالیت سفارتخانههای خارجی در تهران گفت: در یک مورد فضایی راه افتاد در خصوص انگلیس و شایعاتی درباره فرانسه مطرح شد که فرانسه رد کرد و سفیر فرانسه نیز دیروز برای احضار در وزارت خارجه حضور داشت.
وی افزود: این موارد را بگذارید پای جنگ روانی که آمریکا در آن استاد است و به آن خیلی وقعی نگذارید.
وی در پاسخ به سؤالی در خصوص رویکرد دولت جدید انگلیس و موافقت با در اختیار دادن پایگاه نظامی به آمریکا و گزارشهای منتشر شده درباره قصد این کشور برای همکاری با آمریکا در ائتلاف نظامی به منظور تامین امنیت تنگه هرمز اظهار داشت: اطلاع داشتیم و داریم که در تجاوز ۴۰ روزه آمریکا از پایگاههای نظامی انگلستان برای پشتیبانی از عملیات تجاوزکارانه علیه ایران استفاده کرد.
بقائی ادامه داد: این اقدام با هر معیاری که در نظر بگیریم و انگلیس و بقیه کشورهای اروپایی مدعی آن هستند مغایر با موازین بینالمللی و ناقض بند ۴ ماده دو منشور است و به هیچ وجه قابل پذیرش نیست.
به گفته سخنگوی وزارت خارجه، بیان این موضوع توسط نخست وزیر جدید انگلیس اقرار و اعتراف به همدستی است.
وی افزود: تجربه نشان داده که مماشات در برابر طرف متجاوز تلاش برای خشنودسازی طرفی که صراحتا قوانین بینالمللی را زیر پا میگذارد به هیچ عنوان تأمین کننده صلح و امنیت بینالمللی نخواهد بود.
سخنگوی وزارت خارجه گفت: هرگونه مداخله در امور تنگه هرمز باعث پیچیدهتر شدن ماجرا خواهد شد. انگلیس اگر صداقت دارد و اگر طرفهای دیگری نگران وضعیت تنگه هستند به اصل موضوع مراجعه کنند. پیشنهاد میکنم مقامات انگلیس اظهارات وزیر خارجه لوکزامبورگ در اجلاس آ. سه. آن را نگاه کنند.
وی گفت: تنگه هرمز قبل از نهم اسفند باز بود.
سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به سؤالی درباره وضعیت یادداشت تفاهم اسلامآباد اظهار داشت: وضعیت روشن است ما یک یادداشت تفاهم داشتیم و تکالیف طرفین روشن بیان شده بود. آمریکا بعد از ۲۲ روز از یادداشت تفاهم کل آن را نقض کرد نه بخشی از آن را.
وی افزود: هیچ تفاهمی نمیتواند یکسویه اجرا شود و ما هم متقابلا اجرای تعهداتمان را متوقف کردیم.
بقائی ادامه داد: اینکه در آینده به چه سمت و سویی خواهیم رفت باید به آن جا برسیم. ما از اصول و مبانی که به عنوان منافع و امنیت ملی خود تعریف کردیم به هیچ وجه کوتاه نخواهیم آمد.
